Çağrı İşareti onaylanmamış kişiler platformda konu açma yetkisi veya ileti gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
Ana Menü

2 Metre Bandı İçin Yüksek Kazançlı Kolineer Anten Yapımı

Başlatan Telsiz TürkiyeDoğrulandı, 09 Ekim, 2026, 20:31

« önceki - sonraki »

Telsiz TürkiyeDoğrulandı

Rol: Kurucu
Çağrı İşareti TB3TKK
VHF bandında menzili artırmanın en verimli yollarından biri, anten kazancını (gain) yükseltmektir. Piyasada hazır satılan dikey antenler maliyetli olabileceği gibi, kendi el emeğimizle yaptığımız sistemler hem teorik altyapımızı pekiştirir hem de sahada çok daha tatmin edici sonuçlar verir. Özellikle 144-146 MHz aralığında çalışan amatörler için doğru hesaplanmış bir kolineer anten, düşük güçlü (QRP) çıkışlarda bile uzak istasyonlarla net görüşmeler yapmanızı sağlar.

2 Metre Bandı İçin Yüksek Kazançlı Kolineer Anten Yapımı


Bu projede hedefimiz, referans frekansımız olan 145.500 MHz merkezli, 50 ohm empedanslı ve dikey polarizasyonlu robust bir yapı elde etmektir. Malzeme kalitesi, antenin mekanik dayanıklılığı ve empedans uyumu doğrudan duran dalga oranını (SWR) etkiler. Yanlış ölçülen çeyrek dalga boyları veya kalitesiz koaksiyel kablo kullanımı, sistemin kazancını düşürecek ve kayıpları artıracaktır. Bu nedenle vereceğimiz ölçülere sadık kalmak ve hassas kesim yapmak son derece önemlidir.

Teorik Hesaplama ve Ölçülendirme

Anten tasarımına başlamadan önce dalga boyu hesaplarını netleştirmemiz gerekir. Işık hızının frekansa bölünmesiyle elde edilen temel dalga boyu formülü, VHF bandında pratik katsayılarla sadeleştirilir. Referans frekansımız olan 145.500 MHz için dalga boyu (lambda) yaklaşık 206 santimetredir. Yarım dalga boyu hesaplaması için temel formül L = 143 / f(MHz) olarak uygulanır ve bu da bize yaklaşık 98 santimetrelik bir temel boy verir. Ancak kolineer yapıda faz kaydırma bobinleri kullanıldığı için eleman boyları bu değere göre optimize edilir.

Her bir yarım dalga eleman, aralarındaki hava veya teflon yalıtkanlı bobinlerle elektriksel olarak beslenir. Kullanacağımız bakır tel veya pirinç çubukların çapı, hız faktörünü doğrudan etkiler. Bu çalışmada 2 milimetre kalınlığında parlak bakır tel kullanacağız. Bobinler ise genellikle 3 ya da 4 sarımlı, 10 milimetre çapında hava aralıklı sarımlar şeklinde tasarlanır. Ölçü alırken milimetrik hatalardan kaçınmak için kumpas kullanmanız ve kesim işlemini son teyitten sonra yapmanız şarttır.

Gerekli Malzeme Listesi

Projeyi hayata geçirmek için hırdavatçılarda ve elektronikçilerde kolayca bulunabilecek malzemelere ihtiyacımız var. Ana radyal ve ışıma elemanları için 2 mm sert pik bakır tel veya kaynak teli kullanılabilir. Anteni dış etkenlerden, özellikle rüzgar ve yağmurdan korumak için en az 25 mm çapında UV dayanımlı PVC elektrik borusu en ideal kılıf malzemesidir.

Bağlantı için kaliteli bir SO-239 şasi konnektörü ve RG-58 ya da daha düşük kayıplı RG-213 koaksiyel kablo gereklidir. Montaj aşamasında lehimleme kalitesi çok önemlidir; soğuk lehim oluşmaması için yüksek wattlı bir havyaya ve reçineli lehim teline ihtiyacınız olacak. Ayrıca PVC borunun uçlarını kapatmak için plastik kapaklar ve boruyu sabitlemek için kelepçeler malzeme listesinde yer almalıdır.

Adım Adım Montaj ve Yapım Aşaması

Montaja öncelikle tabandaki empedans uyum devresini ve konnektör bağlantısını hazırlayarak başlayalım. SO-239 konnektörün orta pinine ana ışıma elemanını lehimleyin ve radyal tellerini gövdeye sabitleyin. Ardından hesaplanan ölçülere göre birinci yarım dalga elemanı kesin ve faz kaydırma bobinini dikkatlice sarın. Bobinin sarım aralıkları, antenin rezonans frekansını 145.500 MHz'e sabitlemek için ince ayar yapmanızı sağlayacaktır.

Elemanları birbirine mekanik olarak bağlarken aralarına plastik ara parçalar koyarak kısa devre riskini ortadan kaldırın. Tüm sistem tamamlandığında, mekanik olarak esnememesi için ahşap veya plastik bir çıta üzerine sabitleyerek PVC borunun içine itin. Borunun alt ve üst kısımlarını silikon veya su yalıtım bandı ile izole edin ki içeride yoğuşma ve su birikmesi olmasın. Antenin dikey duruşu, ışıma deseninin (omnidirectional) bozulmaması için kritik önem taşır.

Test, Ölçüm ve SWR Ayarı

Anten mekanik olarak bittikten sonra doğrudan telsize bağlamak yerine mutlaka bir SWR metre veya vektör ağ analizörü (VNA) ile test edilmelidir. Anteni yerden en az 2 metre yükseğe, metal cisimlerden uzakta konumlandırın. 144 ile 146 MHz arasında tarama yaparak SWR değerinin en düşük olduğu frekansı tespit edin.

Eğer dip nokta 145.500 MHz'in altında ise elemanlardan çok az kısaltma yapın; eğer frekans yüksek çıktıysa bobin aralıklarını hafifçe esneterek endüktansı artırın. Hedefimiz bandın genelinde 1.5:1 altı bir SWR değeri yakalamaktır. Bu aşamada KEGM tarafından belirlenen amatör telsiscilik band planına ve çağrı işaretinize uygun şekilde deneme yapmayı unutmayın.

  • Kesim işlemine başlamadan önce tüm hesaplamaları iki kez kontrol edin.
  • Lehim yaparken bakır yüzeyin oksitsiz ve temiz olmasına dikkat edin.
  • SWR ölçümü sırasında düşük çıkış gücü (QRP) kullanarak telsiz çıkış katını koruyun.
  • Anteni dış ortamda sabitlemeden önce su yalıtımını mutlaka test edin.
  • Band planına uygun frekanslarda mandala basarak çevreyi gereksiz meşgul etmeyin.

Bu kolineer anteni kendi elleriyle yapıp sahada test edenler, SWR grafiğini ve aldıkları uzak istasyon raporlarını bu başlık altında paylaşabilir mi?