Çağrı İşareti onaylanmamış kişiler platformda konu açma yetkisi veya ileti gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
Ana Menü

Telsizcilikte Güç Kaynağı Seçimi: Lineer mi Switch-Mode mu?

Başlatan Telsiz TürkiyeDoğrulandı, 01 Ekim, 2026, 08:30

« önceki - sonraki »

Telsiz TürkiyeDoğrulandı

Rol: Kurucu
Çağrı İşareti TB3TKK
Telsiz istasyonunun kalbi, kullanılan güç kaynağıdır ve doğru seçim yapılmadığında cihaz verimi doğrudan düşer. Sahada yaşanan sürpriz QSO kesintilerinin veya alıcı gürültü tabanının yükselmesinin arkasında genellikle yanlış besleme ünitesi tercihi yatar. Bu teknik incelemede, amatör telsizcilikte sıklıkla tercih edilen iki farklı güç kaynağı mimarisini masaya yatırıyoruz.

Telsizcilikte Güç Kaynağı Seçimi: Lineer mi Switch-Mode mu?


Akım İhtiyacı ve Yük Yönetimi
Bir telsiz sisteminde güç kaynağı seçerken ilk bakılması gereken parametre, cihazın PTT mandalına basıldığında çektiği maksimum akımdır. Standart bir 100 watt HF transceiiver, tam güçte (TX) yaklaşık 20 ila 23 amper arası akım çeker. Alıcı (RX) modunda ise bu değer 1 ila 2 ampere kadar düşer. Lineer güç kaynakları, bu ani değişimlerde büyük trafoları ve ağır demir çekirdek yapıları sayesinde regülasyonu lineer olarak sağlar.

Buna karşılık anahtarlamalı (switch-mode) güç kaynakları, yüksek frekansta anahtarlama yaparak çalışır ve aynı akımı çok daha küçük bir hacimde sunar. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus, güç kaynağının etiket değerinin sürekli (continuous) akımı mı yoksa tepe (peak) akımı mı temsil ettiğidir. İstasyonunuzda veri modları (FT8, RTTY) gibi uzun süreli %100 duty-cycle çalışmalarda bulunuyorsanız, güç kaynağınızın kapasitesinin en az yüzde otuz üzerinde bir marj bırakması, transistörlerin ömrünü uzatacaktır.

Gürültü ve RFI Problemleri
Saha operasyonlarında en büyük düşmanımız taban gürültüsüdür. Lineer güç kaynakları, çalışma prensipleri gereği şebeke frekansı olan 50 Hz ve katlarında düşük seviyeli harmonikler üretebilir. Ancak bu harmonikler genellikle RF spektrumunda kolayca filtrelenir ve alıcıda rahatsız edici bir battaniye etkisi yaratmaz. Özellikle zayıf sinyal VHF/UHF çalışmalarında lineer kaynaklar temiz bir zemin sunar.

Anahtarlamalı kaynaklar ise yüksek frekanslı darbe üreteçleri oldukları için, özellikle ucuz ve yalıtımsız modellerde ciddi RFI (Radyo Frekans Girişimi) üretir. Bu durum, 7 MHz veya 14 MHz gibi alt HF bantlarında S-metrede 9+ dB seviyelerine varan parazit çizgilerine yol açabilir. Kaliteli switch-mode modellerde bulunan gürültü offset potansiyometreleri bu paraziti bandın boş bir yerine kaydırmanıza olanak tanır, ancak tamamen yok etmek her zaman mümkün olmayabilir.

Kablolama Kesiti ve Gerilim Düşümü
Güç kaynağı ile transceiiver arasındaki mesafe ne kadar kısa olursa, ohm kanununa bağlı kayıplar o kadar az olur. 13.8 voltluk nominal bir çıkış geriliminin kablo üzerinde düşmemesi, 50 ohm RF empedansının kararlılığı kadar DC besleme hattı için de kritik önem taşır. Uzun kablolamalarda meydana gelen gerilim düşümü, çıkış RF gücünün 100 watttan 70 wata düşmesine neden olabilir.

Bu nedenle, en az 4 mm ila 6 mm kesitli kalaylı bakır, çok telli esnek kablolar kullanılmalıdır. İnce kablolar yüksek akımda ısınır, direnç gösterir ve yangın riski oluşturur. Bağlantı uçlarında mutlaka kaliteli pabuçlar ve uygun klemensler tercih edilmeli, oksidasyonun önüne geçilmelidir.

Mevzuatsal Uyumluluk ve Güvenlik
Türkiye'deki amatör telsizciler olarak cihazlarımızı kurarken BTK ve KEGM yönetmeliklerine uygun elektromanyetik uyumluluk standartlarına dikkat etmeliyiz. Şebekeden gelen ani gerilim sıçramalarına karşı güç kaynağının aşırı akım, kısa devre ve aşırı gerilim korumalarına (OVP/OCP) sahip olması şarttır.


  • Telsizinizin maksimum TX akım değerini öğrenin ve güç kaynağını bunun %30 üzerinde seçin.
  • FT8 gibi uzun süreli TX gerektiren modlar için mutlaka fanlı ve sürekli akım verebilen modelleri tercih edin.
  • HF bantlarında dinleme yaparken RFI testi için anteni söküp 50 ohm suni yük (dummy load) bağlayarak gürültü seviyesini gözlemleyin.
  • DC besleme kablosu asgari 4 mm kesitte olmalı ve sigortalar cihaza en yakın noktaya konulmalıdır.
  • Topraklama hattınızın ev tesisatından bağımsız olarak RF toprak çubuğuna sağlıklı bağlandığından emin olun.

Sizin mobil veya sabit istasyonunuzda tercihiniz hangi mimariden yana oldu ve sahada yaşadığınız en ilginç RFI deneyimi neydi?