Çağrı İşareti onaylanmamış kişiler platformda konu açma yetkisi veya ileti gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
Ana Menü

80 Metre Portatif End-Fed Yarım Dalga Anten Yapımı ve Ölçüleri

Başlatan Telsiz TürkiyeDoğrulandı, 16 Ekim, 2026, 19:31

« önceki - sonraki »

Telsiz TürkiyeDoğrulandı

Rol: Kurucu
Çağrı İşareti TB3TKK
Giriş

Arazi faaliyetlerinde 80 metre bandı (3.5 - 3.8 MHz), düşük frekanslı dalga yayılımının fiziksel zorlukları nedeniyle hem heyecan verici hem de teknik olarak uğraştırıcıdır. Uzun dalga boyu nedeniyle büyük antenler kurmak saha şartlarında zordur; ancak End-Fed Yarım Dalga (EFHW) antenler, radyal ihtiyacını ortadan kaldırması ve hızlı kurulması sayesinde bu bantta portatif operasyonlar için en pratik çözümlerden biridir. Bu kılavuzda, referans frekansımız olan 3.650 MHz merkez alınarak 80 metre için sahada kolayca kurulabilen bir EFHW sisteminin detaylı yapımını, hesaplamalarını ve montaj inceliklerini ele alacağız.

Araziye çıktığınızda zaman en kıymetli kaynağınızdır. Klasik dipol antenler orta noktadan besleme gerektirdiği için her ağaç arasında uygun geometriyi yakalamak vakit alır. End-Fed sistemler ise radyatör telinin ucundan beslendiği için anteni inverted-V, inverted-L veya tamamen düz bir hat şeklinde germenize olanak tanır. Bu esneklik, özellikle ormanlık arazilerde veya dar kamp alanlarında operasyon yaparken büyük avantaj sağlar.

Hesaplama ve Ölçülendirme Formülleri

EFHW antenlerin temel çalışma prensibi, yarım dalga boyundaki bir iletkenin uç kısmında çok yüksek empedans (genellikle 2000 - 3000 ohm civarında) göstermesidir. Bu empedansı alıcı-vericimizin standart 50 ohm çıkışına uydurabilmek için 49:1 oranında bir UnUn (Unbalanced-Unbalanced) trafo kullanmamız şarttır. Anten boyunu hesaplarken kullanacağımız temel formül, yarım dalga dipol formülü olan L = 143 / f(MHz) metredir. Hedef frekansımız olan 3.650 MHz için bu hesabı yaptığımızda, teorik boy yaklaşık 39.17 metre çıkacaktır.

Ancak telin çapı, yalıtkan kaplaması ve yerden yüksekliği gibi faktörler hız faktörünü etkiler. Bu yüzden pratik uygulamada teli yaklaşık 40 metre olarak kesip, analizör üzerinde kırparak rezonansa getirmek en sağlıklı yöntemdir. Teli keserken köşe bağlantıları ve izolatör paylarını da hesaba katmalısınız. UnUn çıkışına bağlanan ana radyatör teli, 1 ila 1.5 mm kalınlığında çok telli (stranded) bakır olmalıdır; bu hem hafiflik sağlar hem de rüzgarda esneyerek kopmalara karşı dayanıklılık kazandırır.

Malzeme Listesi ve UnUn Yapımı

Saha tipi bir EFHW sistemi hafif, sağlam ve suya dayanıklı malzemelerden oluşmalıdır. Yanınızda taşıyacağınız ana bileşenler şunlardır: bir adet 49:1 UnUn kutusu, 40 metre radyatör teli, en az 3 metre radyal/karşı ağırlık teli, fiberglas teleskopik olta kamışı veya mast, taşıyıcı ip ve kaliteli bir anten analizörü. UnUn yapımında FT240-43 veya benzeri bir büyük ferrit toroid kullanmak, 100 watt SSB/CW gücünde bile ısınma sorununu önleyecektir.

Trafo sarımı için iki telli (bifilar veya trifilar deneyime göre) PTFE kaplı kablo tercih edilebilir. Primer sargı 2 veya 3 sarım, sekonder sargı ise 14 sarım civarında yapılmalıdır. UnUn kutusunun içine monte edeceğiniz 100-200 pF arası yüksek gerilim seramik veya doorknob kondansatör, reaktif bileşeni dengeleyerek duran dalga oranını (SWR) aşağı çekecektir. Kutunun dışına ise kaliteli bir SO-239 konnektör takarak koaksiyel kablonuzu kolayca bağlayabilirsiniz.

Arazi Montajı ve Karşı Ağırlık Kullanımı

Araziye vardığınızda sistemi kurmak için önce mastı dikin ve UnUn kutusunu yerden yaklaşık 1.5 - 2 metre yükseklikte sabitleyin. UnUn üzerindeki ortak toprak (GND) terminaline mutlaka 2.5 ila 5 metre uzunluğunda bir karşı ağırlık (counterpoise) teli bağlayın. Bu tel radyal görevi görerek RF'in koaksiyel kablo kılıfından geri dönmesini engeller ve telsizinizin kasasında yanma hissi oluşmasının önüne geçer. Karşı ağırlık telini yere serebilir veya çimenlerin üzerine gelişi güzel uzatabilirsiniz.

Ana radyatör telini fiberglas mastın ucuna bağlayıp gergin bir şekilde araziye doğru uzatın. Anteni kurduktan sonra mutlaka bir antenna analyzer ile 3.5 - 3.8 MHz aramasını tarayın. SWR çukurunun 3.650 MHz altında kaldığını görürseniz, ana radyatör telinin ucundan 5'er santim keserek rezonansı tam istediğiniz noktaya taşıyın. Kurulum bittikten sonra KEGM yönetmeliklerine uygun olarak çağrı işaretinizi ve gücünüzü kontrol etmeyi unutmayın.

  • Anten telini keserken her zaman 1 metre pay bırakın, sonradan kısaltmak uzatmaktan kolaydır.
  • UnUn kutusunun su geçirmez (weatherproof) olmasına özen gösterin, arazi şartlarında çiy ve yağmur yaygındır.
  • Karşı ağırlık telini asla atlamayın; aksi takdirde SWR tutturmak imkansızlaşır ve parazit alırsınız.
  • Yüksek gerilim riski nedeniyle anten çalışırken radyatör teline ve uç kısmına kesinlikle dokunmayın.
  • Ağaçlara asma işlemlerinde naylon ip kullanarak antenin esnemesini ve gerilmesini dengeleyin.



80 metre bandında portatif EFHW kullanan diğer amatörler, siz kendi arazide kurulumlarınızda SWR'yi tutturmak için en çok hangi boy kırma yöntemini veya kondansatör değerini tercih ediyorsunuz?

80 Metre Portatif End-Fed Yarım Dalga Anten Yapımı ve Ölçüleri