Çağrı İşareti onaylanmamış kişiler platformda konu açma yetkisi veya ileti gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
Ana Menü

10 Metre Bant Dikey Anten Yapımı ve Boyutlandırma Rehberi

Başlatan Telsiz TürkiyeDoğrulandı, 24 Ekim, 2026, 20:34

« önceki - sonraki »

Telsiz TürkiyeDoğrulandı

Rol: Kurucu
Çağrı İşareti TB3TKK
10 metre bandı (28-29.7 MHz), özellikle güneş lekesi döngüsünün aktif olduğu dönemlerde DX çalışmaları için mükemmel fırsatlar sunar. Bu bantta verimli çalışmak ve uzak istasyonlarla net QSO'lar yapabilmek için düşük açılı radyasyon yapabilen dikey (vertical) antenler en pratik çözümlerden biridir. Doğru hesaplanmış bir dikey anten, yatay polarizasyonlu antenlere kıyasla ufuk çizgisine yakın düşük açılı yayılım sağladığı için kıtalararası görüşmelerde büyük avantaj yaratır.

10 Metre Bant Dikey Anten Yapımı ve Boyutlandırma Rehberi


Bu teknik kılavuzda, referans frekansımız olan 28.500 MHz için çeyrek dalga (1/4 wave) ground plane dikey antenin sıfırdan imalatını ve detaylı ölçülendirme adımlarını ele alacağız. Malzeme seçiminden empedans uyumuna kadar tüm süreci sahada test edilmiş pratik yöntemlerle uygulayacağız.

1. Malzeme Listesi ve Mekanik Hazırlık

Antenin mekanik dayanımı, özellikle açık alanlarda rüzgar yüküne karşı direnç göstermesi açısından kritik önem taşır. Radyan ve Işıyıcı elemanlar için korozyona dayanıklı alüminyum borular kullanılmalıdır. Genellikle teleskopik geçme yapabilen 6063-T5 kalite alüminyum alaşımlar hem hafiflik hem de mekanik mukavemet sağlar. İnce alüminyum boruların birbirine geçişlerinde paslanmaz çelik hortum kelepçeleri kullanılarak elektriksel temas güvenceye alınmalıdır.

Besleme noktası için UV ışınlarına dayanıklı polikarbonat levha veya suya dayanıklı plastikten imal edilmiş bir bağlantı kutusu gerekir. Bu kutunun merkezine SO-239 şasi tip UHF dişi konnektör monte edilir. Konnektörün orta ucuna ana ışıyıcı (radyatör) eleman bağlanırken, gövde kısmına ise radyan tellerinin bağlanacağı lehim pabuçları veya paslanmaz vida terminal düzenekleri sabitlenmelidir.

2. Elektriksel Boyut Hesaplama ve Kesim

28.500 MHz referans frekansı için çeyrek dalga boyu hesaplamasında standart formülümüzü uyguluyoruz. Dalga boyu formülü L(metre) = 143 / f(MHz) şeklindedir. Bu formül üzerinden çeyrek dalga hesabı için sabiti 71.5 alarak işlem yaparız. Temel formülümüz L(m) = 71.5 / 28.500 şeklinde kurulur ve sonuç yaklaşık 2.50 metre boyunu verir. Ancak alüminyum boru çapının boya olan etkisi (endüktans faktörü) nedeniyle pratik boyu bir miktar uzun tutmak ve sonradan keserek ayarlamak en doğru yaklaşımdır.

Işıyıcı elemanın fiziksel uzunluğu hesaplanan değerden yaklaşık yüzde iki ila üç oranında uzun kesilir ve rezonans frekansı bir Anten Analizörü yardımıyla ölçülerek kısaltma yapılır. Radyanlar ise tam çeyrek dalga veya 0.05 oranında daha uzun tasarlanabilir. Toplamda dört adet radyan kullanmak, antenin simetrik bir toprak düzlemi oluşturması ve 50 ohm sisteme yakınlaşması için en ideal konfigürasyondur.

3. Montaj ve Radyan Açılandırma Detayları

Antenin empedansını 50 ohm koaksiyel kabloya (örneğin RG-213 veya RG-8X) uydurabilmek için radyanların açısı hayati rol oynar. Mükemmel bir çeyrek dalga ground plane antende radyanlar yatay düzleme göre aşağıya doğru 45 derece eğimli olmalıdır. Bu 45 derecelik düşüş açısı, teorik olarak 36-37 ohm olan çeyrek dalga empedansını yükselterek doğrudan 50 ohm seviyesine yaklaştırır ve ek bir balun ihtiyacını ortadan kaldırır.

Montaj sırasında antenin yerden yüksekliği de performansı doğrudan etkiler. Anten mastı metal olacaksa, antenin besleme noktasının en az yarım dalga boyu (yaklaşık 5 metre) yukarıda tutulması veya fiberglas mast kullanılması RF akımlarının mast üzerinden akmasını engeller. Koaksiyel kablonun girişine su girmemesi için vulkanize bant ve daralan makaron ile mutlaka izolasyon yapılmalıdır.

4. Ölçüm, SWR Ayarı ve Saha Testleri

Montaj tamamlandıktan sonra vericiye bağlamadan önce mutlaka bir anten analizörü ile 28.000 ile 29.7 MHz aralığında tarama yapılmalıdır. Minimum SWR noktasının 28.500 MHz civarında olup olmadığı kontrol edilir. Eğer dip noktası bu frekansın altında kalıyorsa, ana ışıyıcı boru boyu üst kısımdan eşit miktarlarda kısaltılarak rezonans frekansı yukarı çekilir. Minimum SWR noktası frekansın üzerindeyse ışıyıcı kısa gelmiştir; bu durumda ek parça veya boru boyu uzatılmalıdır.

SWR değerinin 28-29.7 MHz bandının genelinde 1.5:1 değerinin altında olması hedeflenmelidir. Bu ayarlamalar bittikten sonra KEGM yönetmeliklerine uygun olarak çağrı işaretinizle birlikte düşük güçte test yayını yapabilir, uzak istasyonlardan gelen raporlarla antenin yönlenme ve kazanç verimliliğini sahada doğrulayabilirsiniz.


Kontrol Listesi:
  • Alüminyum boru çapları teleskopik geçişe uygun mu?
  • Radyanlar aşağıya doğru 45 derece eğimli mi?
  • SO-239 konnektör su yalıtımı yapıldı mı?
  • Anten analizörü ile SWR 28.500 MHz'de minimumda mı?
  • Koaksiyel kablo empedansı 50 ohm olarak seçildi mi?

Bu dikey anten projesini kendi istasyonunda uygulayanlar, 28 MHz bandındaki ilk SWR ölçümleri ve aldıkları DX raporları hakkında hangi sonuçlarla karşılaştılar?